Gelijke rechten voor iedereen... ‘Mijn rijbewijs wordt ingenomen, dat is je reinste discriminatie’ (Zondagsnieuws 31-10-2010)
K. heeft onlangs zijn rijbewijs gehaald. Dolgelukkig was hij hiermee. De mogelijkheid om zelfstandig te reizen wordt hem nu (tijdelijk) afgenomen. Een normaal rijbewijs is onbeperkt geldig tot het zeventigste levensjaar, maar dat van K. niet. Hij heeft autisme en hierdoor is hij overgeleverd aan de welwillendheid van instanties zoals het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR).
Bij mensen met een psychische stoornis, waar autisme onder valt, bepaalt het CBR hoe lang een rijbewijs geldig is. Het roze papiertje van de twintigjarige is slechts zes maanden geldig bevonden. “We hebben in juli een aanvraag gedaan bij het CBR voor verlenging van het rijbewijs. Die aanvraag ligt daar nu nog en K’s rijbewijs is nog maar een kleine week geldig”, aldus zijn moeder.
“Voor K. met rijlessen begon, wisten we niet dat dit zo geregeld is. Onze zoon wordt hierdoor nu en in de toekomst op hoge kosten gejaagd en er is sprake van veel frustratie en onzekerheid. We hebben namelijk geen idee hoe lang het nog duurt voordat zijn rijbewijs verlengd wordt en we weten ook nog niet voor hoe lang dit keer. Wettelijk gezien mag het CBR vier maanden doen over een nieuwe aanvraag voor verlenging. Dat is bepaald door de nationale ombudsman. We hebben de pech gehad dat de aanvraag één maand bij de huisarts gelegen heeft in verband met vakantie. Daarna kon deze pas naar het CBR gestuurd worden. Daar ligt de aanvraag voor verlenging nu alweer drie maanden. We hebben het CBR nu al meerdere malen gebeld, maar telkens krijgen we geen reactie en geen nieuwe informatie.”
De ouders van K. maken zich zorgen, ook over de toekomst van hun zoon. “Zijn rijbewijs loopt bijna af en hij zal dan weer als een kind door zijn ouders overal naartoe gebracht moeten worden. Dit zorgt voor een deuk in zijn zelfvertrouwen. Hij was zo blij met zijn rijbewijs omdat hij hierdoor onafhankelijk kon zijn. Hij voelde zich een volwaardig mens omdat hij, net als veel leeftijdsgenoten, zijn rijbewijs gehaald had. K. zelf ziet het als discriminatie van mensen met een beperking. “Ik ben toch niet voor niks geslaagd. Dat betekent toch dat ik prima rijd?”
K's ouders zijn niet te spreken over de manier waarop instellingen, zoals het CBR, omgaan met mensen met een beperking. “Door de beperking van onze zoon, waardoor het rijbewijs steeds voor korte tijd afgegeven wordt, draaien we op voor de kosten van medische rijtesten, psychologische keuringen en ga zo nog maar even door.” Een woordvoer van het CBR laat weten: “Voor de beoordeling van de geschiktheid is een specialistisch rapport vereist, opgesteld door een psychiater met kennis en ervaring op het gebied van autismespectrumstoornissen bij volwassenen. Het onderzoek vindt plaats aan de hand van een checklist met risicofactoren van artsen. Het kunnen plannen en organiseren van gedrag, het kunnen verdelen van aandacht en het hebben van overzicht zijn hier voorbeelden van.”
De ouders van K. betaalden dit jaar ongeveer zeshonderd euro aan extra kosten voor tests, keuringen en andere formaliteiten. De woordvoerder vertelt dat deze kosten voor eigen rekening zijn. “Sommige verzekeringen hebben daar vergoedingen voor afgesproken in de polis”, aldus het CBR. Moeder K.: “Voor mensen met een beperking die dit zelf moeten betalen, kan dit problematisch zijn. Deze mensen hebben over het algemeen een lager inkomen of een uitkering. Ik ken genoeg ouders die kampen met dezelfde problemen als wij. Net zoals zoveel anderen is K. aan de willekeur van het CBR overgeleverd omdat zij, op advies van de medische afdeling, bepalen voor hoe lang een rijbewijs verlengd wordt. Naar onze mening houden de medische afdeling van het CBR en de medisch specialisten elkaar de hand boven het hoofd. Op deze manier houden ze elkaar aan het werk.”
| 
